جمال الدين محمد الخوانساري

60

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

1834 العلم حاكم والمال محكوم عليه . علم حاكم است ومال حكم كرده شده است بر أو ، مراد بيان ترجيح علم است بر مال باعتبار اين كه علم حاكم است ومردم بايد كه حكم عالم را بشنوند وجارى سازند وصاحب مال را حكم كنند بر أو ومطالبه نمايند از أو پارهء بحق وپارهء بغير حق ، وظاهر است كه حاكم اشرف است از كسى كه حكم شود بر أو . 1835 العلم يرشدك إلى ما أمرك اللّه به والزّهد يسهّل لك الطّريق اليه . علم راه مىنمايد ترا به آن چه امر كرده است ترا خداى عزّ وجلّ بآن ، وزهد وترك دنيا هموار وآسان ميكند از براي تو راه بسوى آنرا . 1836 المال يكرم صاحبه في الدّنيا ويهينه عند اللّه سبحانه . مال گرامى مىگرداند صاحب خود را در دنيا ، وخوار مىگرداند أو را نزد خدا كه پاك است أو ، يعنى در دنيا هميشه گرامى مىگرداند صاحب خود را وگاه هست كه خوار مىگرداند نزد خداى عزّ وجلّ يا أكثر أوقات چنين است باعتبار اين كه حقوقى كه صاحب مال بايد بدهد نمىدهد وامّا اگر حقوق آن داده شود پس سبب خوارى نگردد بلكه بمال بسبب كارهاى خير كسب شرف وعزّت نزد خدا نيز توان نمود چنانكه در يك فقره بعد از اين اشاره بآن مىشود . 1837 الجبن والحرص والبخل غرائز سوء يجمعها سوء الظّنّ باللّه سبحانه . ترس وحرص وبخيلى خويهاى بداند كه جمع ميكند آنها را در آدمي بدگمانى بخدا كه پاك است أو ، زيرا كه كسى كه بدگمان نباشد بخدا ميداند كه أو بهترين حافظي است ، پس هر كه متوسل شود باو جانب أو را رعايت كند أو نيز رعايت كند أو را وحفظ كند أو را پس از غير أو نبايد ترسيد وخلاف فرمودهء أو را